Эрчим хүчний яам Говийн бүсийн цахилгаан хангамжийг 99.5 хувийн найдваржилттай хангах 600 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний төслийн аукционы сонгон шалгаруулалтыг зарласан. УИХ-ын зарим гишүүн уг сонгон шалгаруулалтыг олон нийтэд нээлттэй мэдээлэлгүйгээр, нууцаар зохион байгуулж байна гэж шүүмжилж байна. Бид уг төслийн талаар Эрчим хүчний яамны Бодлого төлөвлөлтийн газрын дарга Г.Энхтүвшинтэй ярилцлаа.

-Эрчим хүчний яамнаас Говийн бүсэд цахилгаан эрчим хүчийг 99.5 хувийн найдваржилттайгаар, тогтвортойгоор нийлүүлэх шийдэл бүхий Сэргээгдэх эрчим хүчний төслийн аукционыг зарласан.  Яг ямар төслийг хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж байна вэ?

-Говийн бүсэд өндөр чадлын сэргээгдэх эрчим хүч, нэмэх нь хувьсамтгай сэргээгдэх эрчим хүчийг тогтворжуулах техникийн шийдэлтэй төсөл хэрэгжүүлэгчийг сонгон шалгаруулах аукционыг наймдугаар сарын 13-нд зарласан. Аукцион гэдэг нь нээлттэй, ил тод гэдэг агуулга. Тэгэхээр гүйцэтгэгчийг олон нийтэд нээлттэй байдлаар сонгон шалгаруулна гэсэн үг. Үнэ хаялцах дуудлага худалдаа учраас бүх зүйл нээлттэй болно. Шинэлэг хямд өртөгтэй байгаль орчинд ээлтэй технологиор говийн бүсэд хэрэгжиж буй Оюу толгой болон стратегийн бусад уурхайн цахилгаан эрчим хүчний хэрэглээний дийлэнх хэсгийг дотоосоо хангах зорилготой төсөл. 

-Энэхүү төсөл хэрэгжих нь ямар ач холбогдолтой вэ?

-Төслийг хэрэгжүүлэх нь ихээхэн ач холбогдолтой. Оюу толгойн уурхай 2012 оны долдугаар сард үйл ажиллагаа явуулж эхэлсэн цагаасаа урд хөргөөс цахилгаан эрчим хүч импортолж байгаа. Уг уурхайн цахилгаан эрчим хүчний хэрэглээ ихээхэн онцлог. Тухайлбал, Уурхайд газраас нэг км-ийн гүнд 500-600 хүн бүтээн байгуулалтын ажилд оролцдог.Тэдний амьсгалах агаар, хэрэглэх ус, амьдралын маш чухал үзүүлэлтүүдийг цахилгаан хангамжаар тасралтгүй хангах шаардлагатай байдаг. Төслийг хэрэгжүүлж 99.5 хувийн цахилгаан хангамжаар найдвартай хангахаар зорьж байгаа юм. Үүнийг хийх найдвартай үйлдвэрлэгчийг сонгон шалгаруулна гэсэн үг. Бид жилд импортын эрчим хүчинд 120-140 сая ам.доллар зарцуулж ирсэн. Өнөөдрийн түвшинд тооцоод харвал, 1.8 тэрбум ам.долларт хүрэхээр байна. Өнгөрсөн хугацаанд төр, хувийн хэвшил, Оюу толгой компани өөрөө мөн төр хувийн хэвшлийн түншлэлээр нүүрсээр ажилладаг цахилгаан станцыг барих олон санаачилгыг гаргасан. Гэхдээ аль, аль нь өнөөдрийг хүртэл хэрэгжээгүй л байна. Сэргээгдэх эрчим хүчний тоног төхөөрөмж, техник технологи 2012 оноос хойш маш хурдацтай хувьсан өөрчлөгдөж, техник технологийн үзүүлэлтүүд ч хэд дахин сайжирч байна. Нөгөө талаас үнэ өртгийн хувьд ч хямд болсон. Бид импортод төлж байгаа 120-140 сая ам.долларын тодорхой хэсгийг улсдаа үлдээе гэсэн зорилго тавьсан. Үлдэх мөнгө нь татварын орлого болж, төсөвт орно. Цаашлаад та бидний цалин, тэтгэвэр тэтгэмжийг нэмэхэд тодорхой хувь нэмэр оруулах юм. Хэрвээ сүлжээ хосолсон хувилбараар хэрэгжүүлэх юм бол өөр бас нэг онцлог гарна. Сэргээгдэх эрчим хүч хувьсамтгай. Салхи багатай эсвэл нар жаргасан үед гарч магадгүй. Угаасаа гарна. Хэрвээ сэргээгдэх эрчим хүч ахиу үйлдвэрлээд Оюу толгойн хэрэгцээнээс давах юм бол өөрсдөө бусад улсад экспортолно.