Казахстан улс дотоодын цахилгаан үйлдвэрлэлийн хүчин чадлаа нэмэгдүүлж, 2027 он гэхэд ОХУ-аас цахилгаан эрчим хүч импортлохоо зогсоохоор төлөвлөж байна гэж Эрчим хүчний дэд сайд Сунгат Ессимханов мэдэгдлээ. Энэ нь Астана Оросын эрчим хүчний дэд бүтцээс хамааралтай байдлаа бууруулах бодлогоо эрчимжүүлж байгаагийн бас нэг илрэл болж байна.

Энэхүү шийдвэр нь ОХУ-ын цахилгаан экспортод дахин цохилт болох бөгөөд тус улсын Алс Дорнодод эрчим хүчний хомсдол үүссэнээс Хятадын зах зээлийг алдаж, мөн Төв Азид Хятадын өрсөлдөөн нэмэгдсэнээр экспорт нь аль хэдийнэ буураад байгаа юм.

Төрийн мэдлийн ТАСС агентлагийн мэдээлснээр Сунгат Ессимханов “Хэрэв бид төлөвлөсөн бүх эрчим хүчний төслүүдийг энэ оны сүүл эсвэл ирэх оны эхээр ашиглалтад оруулж чадвал 2027 онд Оросоос огт цахилгаан худалдаж авахгүй байх боломжтой” гэжээ.

Гэсэн хэдий ч Казахстан энэ онд 1–1.2 тэрбум кВт.цагийн цахилгааны дутагдалтай байх бөгөөд үүнийг Оросын импортоор нөхөхөөр төлөвлөж байгаа аж. 2024 онд тус улсын цахилгааны хомсдол 2.1 тэрбум кВт.цаг байсан ч аажмаар буурч байгааг тэрбээр онцолсон байна.

Казахстаны Эрчим хүчний сайд Ерлан Аккенженов нэгдүгээр сард мэдээлснээр тус улс нийт 15.3 гигаваттын хүчин чадал бүхий, 13 их наяд тенгэгээс (25 тэрбум ам.доллароос дээш) давсан хөрөнгө оруулалттай 81 эрчим хүчний төслийг хэрэгжүүлж байгаа гэжээ. Эдгээр төслүүдийн ихэнхийг 2027 оны эхний улирлын эцэс гэхэд дуусгахаар төлөвлөсөн байна.

Казахстан нь ОХУ-ын цахилгаан эрчим хүчний томоохон худалдан авагчдын нэг бөгөөд 2025 онд Оросын нийт цахилгаан экспортын ойролцоогоор 60 хувийг дангаараа эзэлжээ.

Оросын төрийн өмчит цахилгаан экспортлогч Inter RAO компанийн мэдээлснээр ОХУ-ын цахилгааны экспорт 2026 оны эхний улиралд өмнөх оны мөн үеэс 5.8 хувиар өсөж, 2.12 тэрбум кВт.цагт хүрсэн бөгөөд нийлүүлэлтийн ихэнх нь Казахстан болон Гүрж рүү чиглэжээ.

Мөн Казахстан эрчим хүчний томоохон дэд бүтцийн төслүүдэд Оросын компаниудын оролцоог багасгаж эхэлсэн байна.