Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх Эрүүл мэндийн даатгалын ерөнхий газрын дарга асан Л.Бямбасүрэн тэргүүтэй 11 хүнд холбогдох авлига албан тушаалын хэргийг хэлэлцэж, шийдвэрээ танилцуулав. Шүүх бүрэлдэхүүн хэргийг хэлэлцээд прокуророос ирүүлсэн яллах дүгнэлтийг үндэслэлтэй гэж үзсэн бөгөөд Л.Бямбасүрэнг эрх мэдэл, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглан авлига авсан болон мөнгө угаах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, хуульд заасан ял шийтгэлийг оногдуулж шийдвэрлэжээ.

Олон нийтийн дунд "48 сая төгрөгийн авлига авсан хүнд 13 жилийн хорих ял оноолоо, өчнөөн тэрбум төгрөгийн авлига авсан хүмүүст ийм олон жилийн ял өгөөгүй, шүүх ялгамжтай хандлаа" зэрэг байр суурь, тайлбар илэрхийлж байна. Энд шүүхийн шийдвэрийг тайлбарлах гэсэнгүй. Харин Л.Бямбасүрэн нарыг гэм буруутайд тооцсон Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн хоёр зүйл заалтыг танилцуулъя.

1. Л.Бямбасүрэнг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.4-3 дахь хэсэгт заасан гэмт хэрэгт гэм буруутайд тооцжээ. Эрүүгийн хуулийн 22 дугаар бүлэг нь авлигын гэмт хэрэгт хамаарах бөгөөд 2022 онд арванхоёрдугаар сарын 16-ны өдөр энэ зүйлийг өөрчлөн найруулж, ялын бодлого нь чангарсан.
   Л.Бямбасүрэнг буруутгасан 22.4 дэх зүйл нь Нийтийн албан тушаалтан хахууль авах гэмт хэрэг бөгөөд 22.4-3 дахь хэсэгт заасан "Энэ гэмт хэргийг улс төрд нөлөө бүхий этгээд, эсхүл зохион байгуулалттай гэмт бүлэг үйлдсэн бол нийтийн албанд ажиллах эрхийг бүх насаар хасаж арван хоёр жилээс хорин жил хүртэл хугацаагаар хорих ял шийтгэнэ" хэсгээр яллажээ.
2. Мөн Л.Бямбасүрэнг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 18.6.2 дахь хэсгийн 1, 3 дахь хэсэгт заасан гэмт хэрэгт гэм буруутайд тооцсон. Эрүүгийн хуулийн 18 дугаар бүлэг нь эдийн засгийн гэмт хэрэгт хамаарна. Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 18.6 буюу мөнгө угаах гэмт хэрэгт гэм буруутайд тооцжээ. Ингэхдээ 18.6.2-т заасан гэмт хэргийг: 
   2.1.энэ хуулийн тусгай ангид хорих ялын доод хэмжээг таван жилээс дээш хугацаагаар тогтоосон гэмт хэрэг үйлдэж олсон хөрөнгө, мөнгө, орлого болохыг мэдсээр байж;
   2.3.албан тушаалтан албаны чиг үүрэг, бүрэн эрх, нөлөөг урвуулан ашиглаж үйлдсэн бол нэг жилээс таван жил хүртэл хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах, эсхүл нэг жилээс таван жил хүртэл хугацаагаар хорих ял шийтгэнэ гэснээр яллаж, энэ гэмт хэрэгт нь нэг жилийн хорих ял оногдуулсан байна.
   Шүүхээс Эрүүгийн хуульд заасан дээрх хоёр гэмт хэрэгт гэм буруутайд тооцож, тухайн зүйл ангиудад тусгасан хорих ялын хамгийн бага хугацааг оногдуулж, шийтгэсэн байна. Өөрөөр хэлбэл, нийтийн албан тушаалтан эрх мэдлээ урвуулан ашиглаж, бусадтай бүлэглэн, авлига хахууль авсан нь нотлогдож, өөрөө хүлээн зөвшөөрч гэм буруутай нь тогтоогдсон хэнд ч дээрх хуулийн заалтаар ял онооно гэсэн үг. Үүнд авлигын хэмжээ их бага байх үл хамаарна. Шүүхийг ч ялгамжтай хандсан гэж буруутгах нь өрөөсгөл юм.
   Эргэн сануулахад, 2022 онд нүүрсний гэх хэрэг гарсны дараа Эрүүгийн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж, нийтийн албан тушаалтнууд авлига албан тушаалын гэмт хэрэгт оногдуулах ялын бодлогыг чангатгасан бөгөөд Л.Бямбасүрэнд чангатгасан хуулийн заалт, зүйлчлэлээр ял оноож, нийтийн албан ажиллах эрхийг бүх насаар хасаж, энэ гэмт хэрэгт оноох хамгийн бага ялаар буюу 12 жил хорих ял оноожээ. Шүүгдэгч анхан шатны шүүхийн шийдвэр албажсаны дараа давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрх нээлттэй ч нийтийн албан тушаалтны авлигын гэмт хэрэгт оногдуулсан ял шийтгэлийг дараагийн шатны шүүх бууруулахгүй байх зарчим өндөр болсон билээ.