Улаанбаатар хотын 176 уулзвар, гарцад 2600 гаруй ухаалаг камерыг суурилуулж, нэгдсэн сүлжээнд холбосноор замын хөдөлгөөний дүрэм зөрчих явдал буурч, хөдөлгөөнд соёлтой оролцох хандлага нэмэгдэж байна. Энэхүү систем нь гэмт хэрэг, зөрчил, зам тээврийн ослоос урьдчилан сэргийлэх, авто замын хөдөлгөөнийг хянах боломжийг бүрдүүлжээ.
Ухаалаг камерын системийг нэвтрүүлснээр зам тээврийн осол, саад тотгорыг цаг алдалгүй илрүүлж, шуурхай арга хэмжээ авах нөхцөл сайжирсан байна. Өмнө нь осол, саадыг илрүүлэхэд хамгийн багадаа 10–30 минут зарцуулдаг байсан бол зорчих хэсгийг чөлөөлөх хугацаа хоёр дахин багасчээ. Нэг осол гарсан тохиолдолд тухайн замыг чөлөөлөхөд дунджаар 30–40 минут зарцуулдаг бөгөөд энэ нь ойр орчмын 2–3 уулзварт түгжрэл үүсгэдэг. Иймд осол, зөрчлийг бууруулах нь хотын нийт хөдөлгөөний урсгалыг сайжруулах чухал ач холбогдолтой юм.
Мөн 2025 оны наймдугаар сарын 15-наас өнөөдрийг хүртэл ухаалаг камерын тусламжтайгаар хуурамч улсын дугаар ашигласан 587, улсын дугааргүй болон улсын дугаараа буруу байршуулсан 13,358 тээврийн хэрэгслийг илрүүлж, зөрчлийг арилгуулсан байна.
2026 оны нэгдүгээр сарын 1-нээс хиймэл оюун ухаанд суурилсан автомат системээр илрүүлсэн замын хөдөлгөөний зөрчлийн мэдээллийг нотлох баримттай линк хэлбэрээр жолооч нарт илгээж, торгууль ногдуулах зохицуулалт хэрэгжиж эхэлсэн. Системээр бүртгэгдсэн зөрчил бүрийг эрх бүхий албан хаагч заавал хянаж, камерын бичлэг болон бусад нотлох баримтад тулгуурлан шалгасны үндсэн дээр шийдвэр гаргадаг бөгөөд илэрсэн зөрчил бүрийг автоматаар торгууль болгодоггүй гэдгийг албаныхан онцолсон.
Хэрэв жолооч ногдуулсан торгуулийг хүлээн зөвшөөрөхгүй бол Замын хөдөлгөөний удирдлагын төвд биечлэн ирж, зөрчлийн нотлох баримттай танилцах боломжтой. Үүний дараа мөн санал нийлэхгүй бол шийтгэл оногдуулсан өдрөөс хойш тав хоногийн дотор Дүүргийн эрүү, иргэний хэргийн хялбар ажиллагааны анхан шатны тойргийн шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй. Одоогоор нийт 10 төрлийн зөрчлөөс явган зорчигчийн хөдөлгөөнд саад учруулдаг зогсох шугамын зөрчил, гэрлэн дохионы зөрчил, эгнээ байрны зөрчил гэсэн гурван үндсэн зөрчилд түлхүү анхаарч байна. Эдгээр зөрчил нь зам тээврийн осол гарах эрсдэлийг нэмэгдүүлдэг тул бууруулах нь нэн чухал гэж үзэж байгаа юм.
Энэхүү шинэчлэлийн хүрээнд Монгол академи УТУГ, Улсын ерөнхий прокурорын газар, Сангийн яам хамтран Төрийн үйлчилгээний нэгдсэн систем E-Mongolia-д зөрчлийн торгуулийн мэдээллийг цахимаар хүргэх, торгуулийн төлбөр төлөх үйлчилгээг нэвтрүүлжээ. 2026 оны нэгдүгээр сарын 10-наас хойш жолооч нар торгуулийн төлбөрөө E-Mongolia системээр цахимаар төлөх боломжтой болсон байна.
Иргэд E-Mongolia системд нэвтэрч:
Иргэн, жолооч, авто тээврийн хэрэгслийн торгуулийн төлбөр шалгах цэснээс 2026 оны нэгдүгээр сарын 10-наас өмнөх торгуулиа,
Зөрчлийн торгуулийн төлбөр төлөх цэснээс 2026 оны нэгдүгээр сарын 10-наас хойших торгуулиа тус тус шалгаж, цахимаар төлөх боломжтой.
Хуулийн хугацаанд буюу 15 хоногийн дотор торгуулиа төлсөн тохиолдолд 50 хувийн хөнгөлөлт эдлэх бол 16 дахь өдрөөс эхлэн сар бүр 10 хувиар нэмэгдэж, таван сарын дараа 50 хувиар өсөх зохицуулалттай юм.
Хиймэл оюун ухаанд суурилсан энэхүү системийн гол зорилго нь жолооч нарыг замын хөдөлгөөний дүрмийг чанд мөрдөж, соёлтой, хариуцлагатай хөдөлгөөнд сургах явдал бөгөөд ингэснээр зам тээврийн осол, түгжрэлийг бууруулахад хувь нэмэр оруулна гэж холбогдох байгууллагууд үзэж байна.
