Дулаан дөрөвдүгээр цахилгаан станцад гарсан осол болон цахилгааны түр хязгаарлалттай холбоотой мэдээллийг Эрчим хүчний сайд Б.Чойжилсүрэн өглөө. 

Тэрээр “Өчигдрөөс эхлэн тодорхой хэмжээнд хязгаарлалт хийхээс өөр аргагүй нөхцөл байдал үүссэн. 2026 оны нэгдүгээр сарын 20-ны өглөө 06:00 цагийн орчимд ДЦС-4-ийн наймдугаар зууханд техникийн доголдол буюу улиалт гарсан. Тухайн зуух 500 градусын горимд ажиллаж байсан бөгөөд аюулгүй ажиллагааны үүднээс зогсоож, температурыг 50 градус хүртэл буулгах шаардлага гарсан юм.

Одоогийн байдлаар бүх турбин, генератор, зуухнууд нөөц тоноглолгүй, бүрэн ачаалалтай ажиллаж байна. Ийм нөхцөлд аль нэг тоног төхөөрөмж дээр гэмтэл гарвал тухайн хэмжээгээр хязгаарлалт хийхээс өөр сонголтгүй болдог. Үүн дээр нэмээд Бөөрөлжүүтийн цахилгаан станцад ашиглаж буй түүхий нүүрсний чийгшил 42 хувьтай байгаа нь хүндрэл үүсгэсэн. Цагийн дараагаас байдал тогтворжих болов уу гэсэн хүлээлттэй байна.

ДЦС-4 дээр 500 тонн усыг халаах хүчин чадалтай есдүгээр зуух барих төсөл анх боловсруулагдаад 10 гаруй жил болж байна. Би 2022 оны наймдугаар сард сайдаар томилогдсоноосоо хойш уг төслийг улсын төсөвт суулгах чиглэлд хөөцөлдөж байгаа. Энэхүү зуухыг барихад ойролцоогоор 360 тэрбум төгрөг шаардлагатай. Харамсалтай нь одоог хүртэл шийдэж чадаагүй байна. Тиймээс нийслэлийн дулааны асуудлыг бүрэн шийдэхийн тулд зайлшгүй ТЭЦ-5-ыг ашиглалтад оруулах шаардлагатай.

Мөн 2027 онд Баян суманд баригдаж буй 660 МВт-ын хүчин чадалтай цахилгаан станц ашиглалтад орно. Ингэснээр төвийн нэгдсэн сүлжээнд нөөц бүрдэж, цахилгаан эрчим хүчний эх үүсвэрүүдийг ээлжлэн зогсоож, засвар үйлчилгээ хийх бодит боломж бүрдэх юм.

Хүний гараар бүтсэн техник учраас эрсдэлийг бүрэн үгүйсгэх боломжгүй. Нөөц тоноглолгүй ажиллаж байгаа нь энэ салбарын хамгийн том хүндрэл болоод байна. Ойрын гурван хоногт цаг агаар нэлээд хүйтэн байх төлөвтэй байгаа. Энэ асуудал зөвхөн Монгол Улсад үүссэн зүйл биш. ОХУ-ын зарим бүс нутагт -50 хэм хүрч, тэнд ч мөн хүчин чадлын дутагдалд орсон. Манай улс дутагдсан үедээ ОХУ-аас 300 МВт хүртэлх эрчим хүч импортолдог. ОХУ-ын талаас нөхцөл байдлыг харгалзан аль болох хязгаарлалт хийхгүй байхыг хичээж байна, манай нөхцөл байдлыг ойлгоорой гэсэн мэдээллийг өгсөн.

100 МВт-аар дутагдаад байсан нэг зуухыг саяхан нэг цагийн өмнө ашиглалтад орууллаа. Харин Бөөрөлжүүтийн станцын 300 МВт-ын хүчин чадал түр хугацаанд 100 МВт хүртэл буурсан. Үүнтэй холбогдуулан тусгай бригад газар дээр нь ажиллаж байна. 1–2 цагийн дотор тодорхой мэдээлэл ирэх хүлээлттэй байгаа. Одоогоор хөлдсөн нүүрсийг гар аргаар буталж, тэжээгчийг дүүргэх ажлууд хийгдэж байна.

Эрчим хүчний салбарын реформын хүрээнд 2024 оноос хойш нийтдээ 600 орчим МВт-ын шинэ хүчин чадлыг нэмсэн. Одоогоор Монгол Улсад зургаан дулааны цахилгаан станц ажиллаж байгаа ч бүгд нөөцгүй, бүрэн ачаалалтай байна. Иргэдийн хэрэглээ одоо байгаа хүчин чадлаас илүү хурдацтай өсөж байна. Сүүлийн хоёр жилд 560 МВт-ын шинэ эх үүсвэр нэмж ашиглалтад оруулсан ч хэрэглээний өсөлтийг бүрэн гүйцэж чадахгүй байна. Харин 2027 он гэхэд Монгол Улс эрчим хүчний хэрэглээгээ дотоодоосоо бүрэн хангаж иргэдийн хэрэглээг гүйцэх болно” гэлээ.