Утаа, орчны бохирдлыг бууруулах өрх бүрийн дулаан шийдэл “Дулаан гэр -Цэвэр агаар 2025” арга хэмжээ болж байна. Энэхүү арга хэмжээнд гэр хорооллын өрх бүрд зориулсан сонголт олонтой дулаалгын шийдлийг танилцуулж, мэдээлэл хүргэж байгаа юм.

Чингэлтэй дүүргийн Засаг дарга Н.Мандуул: Чингэлтэй дүүрэг өнгөрсөн өвөл 1000 гаруй айлын дулаан алдагдлыг хэмжиж судалгаа хийсэн. Үүний үр дүнд нийт айлын 90 гаруй хувь нь дулаан ихээр алдаж байна гэсэн дүгнэлт гарсан юм. Энэ судалгаа нь нүүрсийг өөр түлшээр солихоос илүүтэйгээр эхлээд эрчим хүчээ хэрхэн зөв хэмнэх вэ гэдэгт анхаарах шаардлагатайг харуулсан. Тухайлбал, гэр болон байшингаа зөв дулаалж, дулааны алдагдлыг багасгах нь хамгийн чухал шийдэл гэж үзэж байна.

Иймд нийслэлээс энэ жил 5000 орчим айлыг дулаалж, тэднийг газан халаагуурт шилжүүлэх ажлыг эхлүүлсэн бөгөөд үр дүн нь сайн гарвал ирэх жил 50 мянган айлыг хамруулах төлөвлөгөөтэй байна. Энэ ажлын нэлээд хэсгийг Чингэлтэй дүүрэгт хэрэгжүүлэхээр болсон. Одоогоор дүүргийн хэмжээнд дулаалгын ажил эхэлж, хэрэгжиж байгаа бөгөөд агаарын бохирдлыг бууруулах чиглэлээр олон байгууллага хамтран ажиллаж байна. Мөн ямар шийдэл хамгийн оновчтой болохыг судлан, бодит байдал дээр иргэддээ үзүүлж харуулах зорилгоор өвлийн бэлтгэлийн хүрээнд уг арга хэмжээг зохион байгуулж байна.

"Эко сквэр" компанийн үүсгэн байгуулагч, Гүйцэтгэх захирал Л.Чинбат: “Дулааны ноцос” гэх энэхүү технологи нь өнөөдрийн байдлаар халаалтын чиглэлд ашиглаж болох хамгийн эрчим хүчний хэмнэлттэй шийдлүүдийн нэгээр тооцогдож байна. Энэ төхөөрөмж нь жижиг, том гэсэн төрөл бүрээрээ байдаг бөгөөд бусад уламжлалт халаагуураас хэд хэдэн давуу талтай.

Юуны өмнө, ердөө 1.7 кВт цахилгаан хэрэглээд 4.1 кВт дулаан үйлдвэрлэх боломжтой. Харин уламжлалт цахилгаан халаагуурын хувьд 1 кВт цахилгаанаар зөвхөн 1 кВт дулаан гаргах л чадвартай. Өөрөөр хэлбэл, “Дуланы ноцос” нь нэгж цахилгаанаас 3.7 дахин их дулаан гаргах боломжийг бүрдүүлдэг гэсэн үг. Нэмж дурдахад, энэхүү төхөөрөмжийг өвлийн улиралд халаагуур болгон ашиглахаас гадна зуны улиралд эсрэгээрээ хөргөгч буюу кондишн хэлбэрээр хэрэглэх давуу талтай юм.

Чингэлтэй дүүргийн оршин суугч Д.Буянтогтох: Энэ арга хэмжээ маш зөв, цаг үеэ олсон ажил боллоо. Сүүлийн үед ихээхэн хүйтэрч байгаа ч заавал нүүрс хэрэглэж, утаа гаргах шаардлагагүй өөр олон шийдэл байгааг харлаа. Тухайлбал, газан халаагуур нь маш үр дүнтэй санагдлаа. 4–7 хоногийн хугацаанд ердөө 15 баллон газаар гэр, байшинг бүрэн халаах боломжтой гэж байна. Мөнгөн дүнгээр нь тооцоод үзэхэд ч ашигтай шийдэл болж байна.

Энэхүү дулаалгын аянаар явж үзэхэд төр, засгаас энэ асуудалд бодитоор анхаарч, хэрэгжүүлж байгааг харлаа. Хэмнэлттэй, утаагүй эдгээр шийдлүүд нь иргэдэд хамгийн ихээр таалагдаж байгаа нь мэдрэгдэж байна. Мөн дүүргээс иргэддээ хөнгөлөлттэй нөхцлөөр олгох талаар ярьж байгаа нь үнэхээр сайшаалтай. Агаарын бохирдлыг бууруулах зорилгоор ийм арга хэмжээг зохион байгуулж байгаад баяртай байна.

"Warm max" компанийн менежер Э.Баясгалан: Манай халаагуур нь евро стандартаар үйлдвэрлэгдсэн бөгөөд дотор нь тусгай зориулалтын тоосго байрладаг. Суурилуулалтыг манай байгууллага хийж өгнө. Халаагуур эхний хоёр өдөр тогонд ажиллаж, тоосгоо 600–700 градус хүртэл халааж дулааны нөөц хуримтлуулдаг.

Үүний давуу тал нь улирал бүрт өөрөөр илэрдэг. Хавар, намрын үед зөвхөн шөнөдөө 3–4 цаг тогонд залгаснаар өдрийн турш буюу 20 цаг тоггүй ажиллаж чадна. Харин өвөл шөнөдөө 8–9 цаг ажиллаж, өдөр нь 15 цаг тоггүйгээр дулаанаа хадгалдаг. Ингэснээр хэрэглэгч зөвхөн шөнийн хөнгөлөлттэй тарифаар цахилгаан авч, сарын дүнгээр 900 кВт орчим зарцуулснаар халаалтын нэмэлт төлбөр гарахгүй гэсэн үг. Нэг төхөөрөмжийг дунджаар 20 жил ашиглах боломжтой бөгөөд хоёр жилийн баталгаатай. Бид бүтээгдэхүүнээ жилийн дөрвөн улиралд тасралтгүй хөгжүүлж ирсэн. Өмнөх жилүүдэд нарны системтэй уялдуулан шинэчлэлт хийж байсан бол энэ жил ухаалаг удирдлагын системийг нэвтрүүлээд байна.

Шинэ системийн тусламжтайгаар хэрэглэгч интернеттэй байх тохиолдолд халаагуураа гар утсаараа холбож, дараах мэдээллийг бодитоор харах боломжтой. 220 В тогийн хүчдэл хэдэн вольтоор орж байгаа, өдөрт хэдэн кВт хэрэглэж байгаа, өрөөний температур ямар байгаа гэх мэт. Мөн автомажуулалтын хувьд өглөө хэдэн цагт асааж, орой хэдэн цагт унтраах, шөнийн 9 цагийн ажиллагааны горим болон бусад тохиргоог өөрийн хүссэнээр хийх бүрэн боломжтой.