"Шинжлэх ухаан – Оролцоо 2024" арга хэмжээг Эдийн засаг, хөгжлийн яамнаас зохион байгуулсан юм. Энэ үеэр үндэсний хиймэл дагуултай болох асуудлаар хэлэлцүүлэг зохион байгуулж, эрдэмтэн судлаачдын саналыг сонсов.
Үндэсний хиймэл дагуул хөтөлбөр бол 2012 оноос эхлэн яригдаж байгаа хөтөлбөр юм. Энэхүү хөтөлбөр хэрэгжихгүй явсаар 12 жил болсон байна. Харин энэ жил Засгийн газраас хэрэгжүүлэх мега төсөлд багтаж, ирэх жилүүдэд бодитоор хэрэгжүүлэх шаардлагатай чухал төслөөр нэрлэсэн. Хиймэл дагуул гэвэл хүмүүс сансрын зүйл сансарт л байх ёстой гэж боддог. Манай Монголд бараг л байх ёсгүй гэж ярьдаг. Энэ бол буруу ойлголт гэдгийг эрдэмтэд онцолж байлааа.
ШУА-ийн гадаад хамтын ажиллагааны хэлтсийн дарга доктор Б.Сувданцэцэг: Бид хиймэл дагуулын технологиор маш олон асуудлыг шийдэж болно. Одоогийн Үндэсний хиймэл дагуулын төсөл дээр хоёр төрлийн хиймэл дагуул яригдсан. Нэгдүгээрт нь харилцаа холбооны хиймэл дагуул. Хоёрдугаарт нь тандан судалгааны хиймэл дагуул гэж байгаа. Энэ хоёр бол хамгийн хэрэгцээтэй хоёр хиймэл дагуул бөгөөд ярьж хэрэгжүүлэх нь маш чухал юм.
Нэгдүгээрт нь харилцаа холбооны дагуулыг ярьж байна. Монгол Улс харилцаа холбооны бүх үйлчилгээг гаднын харилцаа холбооны хиймэл дагуулаас авдаг. Жишээ нь, гар утасны технологиуд байна. Мөн интернэтийн үйлчилгээнүүд, радио телевиз гэх мэт бүх харилцаа үйлчилгээг гаднын хиймэл дагуулаас авдаг. Ингэснээр жил бүр бид маш их хэмжээний мөнгийг гадагшаа урсгадаг. Бид өөрсдөө харилцаа холбооны хиймэл дагуул хөөргөж чадах юм бол гадагшаа урсаж байгаа мөнгөн дүн богино хугацаанд багасна. Мөн өөрсдийн гэсэн үндэсний технологитой болж нийт үндэснийхээ харилцаа холбооны аюулгүй байдлыг хангаж чадна гэсэн үг.
