“Трафигура”-гийн Э.Жононбаяр гэх нэрийг сонсоогүй хүн Монголд цөөн биз. Монголчуудад ичнээ танил энэ эрхэм хамаарал бүхий компаниудаараа дамжуулан керосин, нафта татваргүй оруулж ирж холиод хуурамч шатахуун, дизель түлш үйлдвэрлэдэг талаар мэдээлэл хэвлэлд цөөнгүй гарч байсан.

Э.Жононбаяр нь 2012 оны нэгдүгээр сард “Трафигура”-гийн Монгол дахь захирлаар томилогдож байжээ. Үүнээс хойш тэрээр хуурамч шатахууны бизнесээ цэцэглүүлсэн гэж хэлж болно. Э.Жононбаярын ээж, нагац ах, нагац эгч, хүргэн ах нарын нэр дээр 22 компани бүртгэлтэй байдаг бөгөөд бүгд хуурамч шатахууны түүхий эд буюу керосин, нафта, алкилатыг импортлох, тээвэрлэх, борлуулах, найруулах ажил хийдэг байна. Илүү тодруулж хэлбэл, тэдний гэр бүлийнхний нэр дээр “Трафигура монголия”, “Трансгайд сервис”, “Хөрс ойл”, “Петро ойл трейд”, “Даймонд ойл”, “Зууннайм ойл”, “Аргал ойл”, Трансгайд терминал”,  “Ист-Ойл”, “Тод петролиум” гэх мэт 20 гаруй компани бүртгэлтэй байгаа юм.

2015 оны арваннэгдүгээр сараас автобензин, дизелийн түлшний онцгой албан татварыг нэмэгдүүлсэн. Гэтэл онцгой албан татваргүй нефтийн бусад бүтээгдэхүүний импорт 2016 оноос эрс нэмэгдсэн. Керосины импорт 2016 онд 13.2 дахин, нафта 2.3 дахин өссөн гэдгийг Засгийн газраас 2019 онд өгсөн мэдээлэлд дурдсан байдаг. Өөрөөр хэлбэл, хуурамч гэгддэг чанаргүй түлшинд хамгийн ихээр хэрэглэгддэг керосин болон бусад дайвар бүтээгдэхүүний импорт энэ үеэс “пуужиндсан” гэж болно. Харин үүнээс ашиг олдог хүмүүс бол Э.Жононбаяр болон түүний гэр бүлийнхэн. Тэд өдгөө монголын толгой баячуудын эгнээнд багтаж, УИХ-ын сонгуульд нэр дэвшсэн МАН-ын нэр дэвшигчдийн онгоцыг хүртэл цэнэглэж өгсөн гэдэг. Энэ удаагийн сонгууль том тойрогтой байсан учраас нэр дэвшигчид уулзалтаа шуурхай хийхийн тулд нисдэг тэрэг хөлөглөсөн. Тэгвэл нэр дэвшигчдийн нисдэг тэргийг Э.Жононбаяр үнэгүй цэнэглэж өгчээ. Харин тэр үүнийхээ хариуд эрхэм гишүүдээс юу авдаг бол гэдэг нь сонин.